Cơn sốt nhà ở xã hội đang trở thành “mảnh đất màu mỡ” cho các đối tượng lừa đảo trục lợi. Khi nhu cầu mua nhà tăng mạnh nhưng nguồn cung còn hạn chế, nhiều người dân vì mong muốn sở hữu một căn nhà với giá ưu đãi đã vô tình trở thành nạn nhân của những chiêu trò như “suất ngoại giao”, “suất nội bộ”, “làm hồ sơ nhanh” hay “bao đậu”. Trước thực trạng này, Bộ Công an đã chính thức xác lập chuyên án điều tra quy mô lớn nhằm xử lý các đường dây lừa đảo, môi giới hối lộ và làm giả hồ sơ liên quan đến nhà ở xã hội.
Bộ Công an mở chuyên án lớn về trục lợi nhà ở xã hội
Tại buổi họp báo công bố kết quả công tác 6 tháng đầu năm 2026, đại diện Cục An ninh kinh tế cho biết lực lượng chức năng đã triển khai nhiều biện pháp nghiệp vụ để đấu tranh với các hành vi lợi dụng chính sách nhà ở xã hội nhằm trục lợi.
Qua điều tra, cơ quan chức năng phát hiện nhiều tổ chức và cá nhân thành lập công ty tư vấn, môi giới trái phép để tiếp cận người dân có nhu cầu mua nhà ở xã hội.
Các đối tượng thường quảng cáo có:
- Suất ngoại giao.
- Suất nội bộ.
- Bao đậu hồ sơ.
- Làm nhanh thủ tục.
- Giữ chỗ dự án.
- Cam kết mua được nhà.
Sau khi tạo được niềm tin, các đối tượng ký hợp đồng tư vấn hoặc yêu cầu khách hàng đặt cọc, thu phí dịch vụ với số tiền lớn rồi chiếm đoạt.
Hơn 40 tỷ đồng bị chiếm đoạt từ chiêu trò “suất ngoại giao”
Một trong những vụ việc nghiêm trọng đã được cơ quan điều tra làm rõ là đường dây lừa đảo hoạt động tại nhiều dự án nhà ở xã hội trên địa bàn Hà Nội.
Các đối tượng liên tục quảng bá rằng có khả năng xin được “suất ngoại giao” hoặc “suất ưu tiên”, khiến nhiều người tin tưởng nộp tiền để giữ chỗ.
Kết quả điều tra ban đầu xác định:
- Số tiền chiếm đoạt lên tới hơn 40 tỷ đồng.
- Hàng loạt khách hàng trở thành nạn nhân.
- Vụ án đã được khởi tố và chuyển cơ quan điều tra tiếp tục xử lý theo thẩm quyền.
Đây được xem là một trong những vụ lừa đảo liên quan đến nhà ở xã hội có quy mô lớn nhất từ trước đến nay.
Phát hiện đường dây hối lộ để “chạy” hồ sơ mua nhà ở xã hội
Không chỉ dừng lại ở hành vi lừa đảo, quá trình điều tra còn phát hiện nhiều dấu hiệu tiêu cực trong quá trình xác nhận điều kiện mua nhà ở xã hội.
Theo đó, một số môi giới đã tiếp cận người dân và đưa ra lời đề nghị:
- Làm nhanh giấy xác nhận đủ điều kiện mua nhà.
- Hợp thức hóa hồ sơ cư trú.
- Xác nhận thu nhập.
- Hoàn thiện thủ tục chỉ trong thời gian ngắn.
Mức phí mà người dân phải chi trả dao động từ 5 triệu đến 30 triệu đồng cho mỗi hồ sơ.
Sau khi nhận tiền, các đối tượng môi giới được xác định đã móc nối với một số cá nhân có chức vụ, quyền hạn để thực hiện hành vi đưa và nhận hối lộ nhằm đẩy nhanh quá trình xét duyệt hồ sơ.
Hơn 100 hồ sơ được “chạy” bằng con đường bất hợp pháp
Kết quả điều tra cho thấy từ tháng 10/2025 đến đầu năm 2026, đường dây này đã thực hiện làm nhanh hồ sơ cho hơn 100 trường hợp.
Đường dây hoạt động có tổ chức với nhiều vai trò khác nhau, gồm:
- Nhóm môi giới bất động sản.
- Nhóm đưa hối lộ.
- Nhóm môi giới hối lộ.
- Nhóm nhận hối lộ.
- Nhóm làm giả tài liệu.
Ngoài việc làm giả điều kiện mua nhà ở xã hội, cơ quan chức năng còn phát hiện nhiều trường hợp “chạy” giấy xác nhận tạm trú, thường trú nhằm đủ điều kiện đăng ký mua nhà.
Đến nay, 13 bị can đã bị khởi tố về nhiều tội danh, bao gồm:
- Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
- Đưa hối lộ.
- Môi giới hối lộ.
- Nhận hối lộ.
- Làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Vì sao các đường dây lừa đảo nhà ở xã hội vẫn tồn tại?
Theo đánh giá của cơ quan chức năng, nhiều nguyên nhân đã tạo điều kiện cho các đối tượng hoạt động trong thời gian dài.
1. Nguồn cung nhà ở xã hội chưa đáp ứng nhu cầu
Giá nhà ở xã hội thấp hơn đáng kể so với nhà ở thương mại khiến lượng người đăng ký luôn vượt xa số căn hộ được mở bán.
Chính sự khan hiếm này đã tạo tâm lý “sợ mất cơ hội”, khiến nhiều người dễ tin vào những lời quảng cáo về suất ưu tiên hoặc suất nội bộ.
2. Thiếu thông tin chính thống
Không ít địa phương vẫn chưa công khai đầy đủ:
- Điều kiện mua nhà.
- Hồ sơ cần chuẩn bị.
- Quy trình xét duyệt.
- Danh sách dự án mở bán.
Điều này khiến người dân phải tìm đến môi giới để được hướng dẫn, từ đó tạo cơ hội cho các đối tượng lừa đảo tiếp cận.
3. Quy trình xác minh còn tồn tại kẽ hở
Một số khâu trong quá trình xác nhận thu nhập, cư trú và điều kiện mua nhà chưa được kiểm tra chặt chẽ.
Đây chính là kẽ hở để các đối tượng:
- Làm giả giấy tờ.
- Hợp thức hóa hồ sơ.
- Móc nối với người có chức vụ nhằm can thiệp vào quá trình xét duyệt.
4. Tâm lý muốn mua nhanh bằng mọi giá
Nhiều người chấp nhận bỏ ra hàng chục triệu đồng để “đi cửa sau”, với hy vọng được xét duyệt nhanh hơn.
Chính tâm lý này đã vô tình tiếp tay cho các đường dây môi giới bất hợp pháp phát triển.
Người mua nhà ở xã hội cần làm gì để tránh bị lừa?
Để bảo vệ tài sản và quyền lợi của mình, người dân nên lưu ý:
- Chỉ đăng ký mua nhà ở xã hội thông qua chủ đầu tư hoặc cơ quan có thẩm quyền.
- Không tin vào các lời quảng cáo về “suất ngoại giao”, “suất nội bộ”, “bao đậu hồ sơ” hay “ưu tiên xét duyệt”.
- Không chuyển tiền đặt cọc hoặc phí dịch vụ cho cá nhân, môi giới không được ủy quyền.
- Chủ động tra cứu thông tin dự án, điều kiện mua và quy trình xét duyệt trên các kênh chính thức.
- Báo ngay cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo hoặc yêu cầu chi tiền để được xét duyệt hồ sơ.
Chính sách nhà ở xã hội cần được bảo vệ đúng mục tiêu
Nhà ở xã hội là chính sách an sinh quan trọng nhằm hỗ trợ người thu nhập thấp, công nhân, viên chức và các nhóm đối tượng khó khăn có cơ hội sở hữu nhà ở với chi phí hợp lý. Tuy nhiên, việc xuất hiện các đường dây lừa đảo, môi giới hối lộ và làm giả hồ sơ không chỉ gây thiệt hại lớn về tài sản cho người dân mà còn làm méo mó chính sách, ảnh hưởng đến sự công bằng trong quá trình xét duyệt.
Việc Bộ Công an xác lập chuyên án quy mô lớn, xử lý nghiêm các hành vi trục lợi được kỳ vọng sẽ góp phần lập lại trật tự thị trường, tăng tính minh bạch trong quy trình xét duyệt và bảo vệ quyền lợi chính đáng của những người thực sự đủ điều kiện mua nhà ở xã hội. Đây cũng là lời cảnh báo để người dân tuyệt đối không tin vào các lời hứa “bao suất”, “chạy hồ sơ” hay “mua nhà không cần đủ điều kiện”, bởi mọi giao dịch ngoài quy định đều tiềm ẩn nguy cơ mất tiền và vướng vào các hành vi vi phạm pháp luật.
Chuyên Gia Tư Vấn BĐS Tara Le
Liên hệ tư vấn: 0917.839.686
