Từ năm 2026, mọi cá nhân và tổ chức – kể cả người nước ngoài – sẽ phải cung cấp, thu thập thông tin dữ liệu về nhà ở mình sở hữu để tích hợp vào cơ sở dữ liệu quốc gia. Quy định mới do Bộ Xây dựng đề xuất đang thu hút sự quan tâm lớn, bởi đây được xem là bước đi quan trọng hướng tới minh bạch hóa thị trường bất động sản Việt Nam.
Minh bạch thị trường, giảm “sốt ảo”
Theo dự thảo nghị định thay thế Nghị định 94/2024/NĐ-CP, người dân cần cung cấp các dữ liệu gồm:
- Thông tin nhận diện cá nhân (họ tên, số định danh, giấy tờ pháp lý);
- Thông tin nhà ở (loại hình, địa chỉ, diện tích, số lượng, thời hạn và hình thức sở hữu, tình trạng pháp lý);
- Các thông tin liên quan đến việc thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội, nhà cho người có công, hộ nghèo, cận nghèo…
Bộ Xây dựng cho rằng, quy định mới sẽ nâng cao chất lượng dữ liệu nhà ở và thị trường, giúp Nhà nước điều tiết cung – cầu chính xác hơn, đồng thời tạo hệ sinh thái dữ liệu minh bạch để phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Khi dữ liệu được số hóa đồng bộ, các giao dịch bất động sản “ảo” sẽ bị hạn chế, tình trạng thổi giá, đầu cơ và nguy cơ đóng băng thị trường cũng sẽ giảm đáng kể.
Một chuyên gia trong ngành nhận định:
“Khi thông tin sở hữu nhà ở được công khai và xác thực, người mua sẽ yên tâm hơn, hạn chế rủi ro về pháp lý. Nhà nước cũng dễ dàng quản lý thuế, kiểm soát dòng vốn và phòng ngừa rửa tiền.”
Ý kiến trái chiều: Quản lý theo “nhà ở” có khả thi?
Dù hướng tới mục tiêu minh bạch, nhiều chuyên gia vẫn băn khoăn về tính khả thi của việc yêu cầu người dân kê khai dữ liệu nhà ở.
TS. Phạm Viết Thuận – Viện trưởng Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TP.HCM – cho rằng, việc quản lý nên dựa theo thửa đất, không phải căn nhà. Bởi hiện Việt Nam đang quản lý đất đai thống nhất theo tờ bản đồ và số thửa do Bộ Tài nguyên & Môi trường phụ trách.
Ông phân tích:
“Một căn nhà có thể có nhiều tình trạng pháp lý khác nhau – có sổ, chưa sổ, sai phép, đang tranh chấp… Nếu thống kê theo nhà, dữ liệu sẽ bị trùng lặp và thiếu chính xác. Nhà nước nên tập trung làm sạch dữ liệu đất đai, sau đó mới tích hợp thông tin nhà ở là hợp lý hơn.”
Theo ông Thuận, Bộ Xây dựng nên tập trung hoàn thiện quy trình cấp phép và đăng ký nhà ở trên nền tảng số, gắn trực tiếp với dữ liệu thửa đất – như vậy mới đảm bảo tính thống nhất, tránh chồng chéo giữa các cơ quan quản lý.
Tổng kết
Chủ trương yêu cầu người dân cung cấp thu thập thông tin dữ liệu sở hữu nhà ở là bước tiến tất yếu để xây dựng thị trường bất động sản minh bạch và bền vững. Tuy nhiên, việc triển khai cần phối hợp chặt chẽ giữa các bộ ngành, tránh phân tán dữ liệu và đảm bảo tính chính xác, đồng bộ để thực sự mang lại hiệu quả trong quản lý nhà ở và đất đai.
Chuyên Gia Tư Vấn BĐS Tara Le
Liên hệ tư vấn: 0917.839.686
