Trong bối cảnh toàn quốc đang bước vào giai đoạn số hóa dữ liệu đất đai theo Luật Đất đai 2024, đề xuất xóa bỏ không giữ Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai từ ngày 15/10/2025 và chuyển giao toàn bộ thủ tục về cấp xã đang khiến nhiều chuyên gia lo ngại về tính khả thi. Viện Kinh tế Tài nguyên & Môi trường TP.HCM khẳng định, nếu thực hiện quá sớm, việc này có thể gây ra nhiều trở ngại lớn về hạ tầng, nhân lực và tiến độ số hóa.
Lo ngại “nghẽn mạch” thủ tục khi chuyển giao quá sớm
Hiện nay, nhiều địa phương – đặc biệt là TP.HCM và Hà Nội – đang chạy nước rút hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai trong vòng 90 ngày theo kế hoạch thống nhất giữa Bộ Công an và Bộ Tài nguyên & Môi trường. Trong giai đoạn này, việc xóa bỏ Chi nhánh và chuyển giao cho cấp xã sẽ dẫn đến nguy cơ chồng chéo thủ tục, thiếu đồng bộ dữ liệu, gây phiền hà cho người dân khi thực hiện các giao dịch đất đai.

Áp lực lớn về nhân sự và tài chính cho cấp xã
Các Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai hiện là đơn vị sự nghiệp tự chủ tài chính, có đội ngũ nhân sự chuyên môn cao, phần lớn thuê ngoài để đáp ứng nhu cầu thực tế. Trong khi đó, bộ máy cấp xã đang trong quá trình tinh giản biên chế, khó có thể gánh thêm khối lượng công việc lớn nếu không có nguồn lực mới. Việc đột ngột tiếp nhận sẽ tạo áp lực về ngân sách, lương và đào tạo nhân sự chuyên ngành.
Cần lộ trình phù hợp, không nên “cắt đuôi” khi chưa sẵn sàng
Viện Kinh tế Tài nguyên & Môi trường TP.HCM kiến nghị lùi thời điểm kết thúc hoạt động của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai ít nhất đến sau khi hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia. Khi đó, hệ thống dữ liệu đồng bộ, hạ tầng sẵn sàng, cấp xã mới có thể đảm nhận hiệu quả, tránh gây ách tắc cho người dân và doanh nghiệp.

Hai phương án tổ chức lại hệ thống đang được xem xét
Cục Quản lý đất đai đưa ra hai phương án:
- Phương án 1: Thành lập đơn vị sự nghiệp công lập cấp xã để tiếp nhận nguyên trạng chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh.
- Phương án 2: Chuyển thẩm quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã hoặc ủy quyền cho cơ quan chuyên môn quản lý đất đai cấp xã thực hiện.
Phương án 2 được đánh giá khả thi hơn vì phù hợp với chủ trương phân cấp, tinh gọn bộ máy và nguyên tắc “một cấp, một cơ quan”.
Chuyên Gia Tư Vấn BĐS Tara Le
Liên hệ tư vấn: 0917.839.686

